0 POZYCJI
KOSZYK PUSTY

Neurologia wieku rozwojowego (Twarda)

5.00  (3 oceny)
 Sprawdź recenzje
Rozwiń szczegóły
Zwiń szczegóły
199,00 zł
163,18 zł
Cena zawiera podatek VAT.
Oszczędzasz 35,82 zł
Stan magazynowy:
Duża ilość
Wysyłka:
24h
Dostawa
Produkt posiadamy w magazynie i wyślemy go w ciągu 24 godzin w dni robocze.
Uwaga! Całkowity czas oczekiwania na zamówienie = czas wysyłki podany na stronie każdego produktu + dostawa przez przewoźnika.
Podane terminy dotyczą dni roboczych (poniedziałek-piątek, z wyłączeniem dni wolnych od pracy).
Cennik dostaw
Cennik dostaw
Paczki dostarczamy wyłącznie na terenie Polski.
Dla zamówień od 200 zł oferujemy dostawę GRATIS!
Płatność elektroniczna
Kiosk RUCHu - odbiór osobisty5,99 zł
Poczta Polska - odbiór w punkcie8,99 zł
Kurier Poczta Polska10,99 zł
Paczkomaty InPost10,99 zł
Kurier15,99zł
Odbiór w księgarni PWNGRATIS
Płatność za pobraniem
Kiosk RUCHu - odbiór osobisty8,99 zł
Poczta Polska - odbiór w punkcie11,99 zł
Kurier Poczta Polska13,99 zł
Kurier18,99 zł
Dodaj do schowka

Neurologia wieku rozwojowego

Książka została przygotowana przez wybitnych neurologów dziecięcych, neurologów i pediatrów. W podręczniku uwzględniono takie zagadnienia jak: prawidłowy rozwojów dziecka,  specyfika badania neurologicznego w różnych przedziałach wiekowych, charakterystyka zespołów chorobowych i chorób występujących w wieku rozwojowym oraz postępowanie w tych przypadkach zgodnie z najnowszymi doniesieniami naukowymi.

Edycja dzieła to duże i ważne wydarzenie na medycznym rynku wydawniczym.

Publikacja jest przeznaczona dla szerokiego grona odbiorców: neurologów dziecięcych, neurologów i osób specjalizujących się w tych dziedzinach oraz pediatrów.

Wszystkie prezentowane zagadnienia zostały opracowane na podstawie aktualnych wytycznych diagnostyki i postępowania terapeutycznego obowiązujących na przełomie lat 2016/2017. „Neurologia wieku rozwojowego” ma na celu zarówno przypomnienie kanonów obowiązujących w neurologii, jak i zwrócenie uwagi na potrzebę szukania i uznania nowych metod diagnostyczno-terapeutycznych. Ma także być podręcznikiem w całym tego słowa znaczeniu. Służyć ma tym lekarzom, którzy wchodzą do świata neurologii rozwojowej, a także tym już obeznanym z neurologią. Uprawiamy, jak pisał Hipokrates, najszlachetniejszą ze wszystkich nauk – medycynę. Ta nauka rozwija się coraz szybciej. Nie znamy wszystkich jej tajemnic ani jej nowych tajników. Musimy więc mieć podręcznik, taką pozycję „pod ręką”, dzięki której czasem możemy rozwikłać trudne zagadki kliniczne, a czasem możemy się utwierdzić w prawidłowości naszego postępowania. Chcemy, aby ta książka pomagała w codziennej pracy lekarzom różnych specjalności i tym, którzy zaczynają swoją pracę z chorymi.
prof. dr hab. n. med. Barbara Steinborn,
  • Kategorie:
    1. Medycyna »
    2. Neurologia
    1. Medycyna »
    2. Pediatria i neonatologia
  • Redakcja: Barbara Steinborn
  • Język wydania: polski
  • ISBN: 9788320053784
  • EAN: 9788320053784
  • Liczba stron: 1258
  • Wymiary: 17.0x24.0cm
  • Waga: 1.77kg
  • Sposób dostarczenia produktu fizycznego
    Sposoby i terminy dostawy:
    • Paczka w RUCHu - dostawa 2 dni robocze
    • Odbiór paczki w urzędzie Poczty Polskiej - dostawa 2 dni robocze
    • Dostawa Pocztą Polską - dostawa 2 dni robocze
    • Odbiór paczki w Paczkomacie InPost - dostawa 2 dni robocze
    • Dostawa kurierem - dostawa 1 dzień roboczy
    • Odbiór własny w księgarni PWN - dostawa 3 dni robocze
    Ważne informacje o wysyłce:
    • Nie wysyłamy paczek poza granice Polski.
    • Dostawa do części Paczkomatów InPost oraz opcja odbioru osobistego w księgarniach PWN jest realizowana po uprzednim opłaceniu zamówienia kartą lub przelewem.
    • Całkowity czas oczekiwania na paczkę = termin wysyłki + dostawa wybranym przewoźnikiem.
    • Podane terminy dotyczą wyłącznie dni roboczych (od poniedziałku do piątku, z wyłączeniem dni wolnych od pracy).

1. Zaburzenia rozwoju psychoruchowego Maria Mazurkiewicz-Bełdziska,
Beata Olchowik, Ewa Pilarska, Krzysztof Sendrowski, Wojciech Sobaniec,

Elżbieta Szczepanik, Krystyna Szymańska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1
Rozwój dziecka Krystyna Szymańska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1
Czynniki wpływające na rozwój dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2
Kamienie milowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3
Rozwój „osoby” . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
Rozwój funkcji ruchowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
Rozwój poznawczy dziecka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10
Nietypowe wzorce rozwoju . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20
Diagnostyka rozwoju – warunki i pułapki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27
Opóźnienie rozwoju psychoruchowego Krystyna Szymańska,
Elżbieta Szczepanik . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28
Defi nicje i opisy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28
Przyczyny opóźnienia rozwoju psychoruchowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40
Algorytmy diagnostyczne i terapia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45
Niepełnosprawność intelektualna Krystyna Szymańska, Elżbieta Szczepanik . . . . 49
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50
Rozpoznanie niepełnosprawności umysłowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51
Etiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57
Współwystępowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62
Diagnoza i terapia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64
Badanie neurologiczne – od niemowlęcia do nastolatka
Maria Mazurkiewicz-Bełdzińska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68
Badanie noworodków i niemowląt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 68
Osobliwości badania neurologicznego małego dziecka
(od początku 2. do końca 5. r.ż.) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76
Badanie dziecka szkolnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80
Zaburzenia napięcia mięśniowego i postawy Krzysztof Sendrowski,
Beata Olchowik, Wojciech Sobaniec . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84
Napięcie mięśniowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84
Właściwości lepko-sprężyste ścięgien i więzadeł . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84
Rodzaje napięcia mięśniowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85
Mechanizmy regulujące napięcie mięśni szkieletowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85
Ocena i badanie stopnia spastyczności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 93
Metody leczenia spastyczności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94
Postawa ciała . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 100
Zaburzenia mowy u dzieci Ewa Pilarska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104
Rozwój osobniczy ośrodkowego układu nerwowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105
Rozwój dominacji mózgowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 109
Podział zaburzeń mowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110
Rozwojowe zaburzenia mowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 123

2. Choroby i zespoły o podłożu genetycznym i metabolicznym
Magdalena Badura-Stronka, Sergiusz Jóźwiak, Katarzyna Kotulska,
Anna Latos-Bieleńska, Hanna Mierzewska, Michał Piechota, Dariusz Rokicki,

Barbara Steinborn, Krystyna Szymańska, Anna Winczewska-Wiktor . . . . . . . . . . . . . . 125
Choroby metaboliczne z symptomatologią neurologiczną . . . . . . . . . . . . . . . . . . 125
Acydurie organiczne i choroba syropu klonowego Dariusz Rokicki . . . . . . . . 125
Diagnostyka acydurii organicznych i MSUD Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . 131
Zaburzenie przemian aminokwasów Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 137
Homocystynuria klasyczna jako przykład aminoacydopatii
Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 142
Zaburzenia cyklu mocznikowego i inne hiperamonemie wrodzone
Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 151
Wrodzone błędy metabolizmu węglowodanów i zaburzenia
β-oksydacji kwasów tłuszczowych Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 161
Choroby lizosomalne Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 173
Choroby peroksysomalne Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191
Wrodzone zaburzenia neurotransmisji Krystyna Szymańska . . . . . . . . . . . . . . . . 196
Choroby mitochondrialne Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 206
Encefalopatie metaboliczne Dariusz Rokicki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 229
Fakomatozy Sergiusz Jóźwiak, Katarzyna Kotulska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 239
Nerwiakowłókniakowatość . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 240
Stwardnienie guzowate (choroba Bourneville’a;
choroba Bourneville’a–Pringle’a) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 244
Zespół Sturge’a–Webera (naczyniakowatość twarzowo-mózgowa) . . . . . . . . 248
Hipomelanoza Ito (incontinentia pigmenti achromians) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 249
Zespół Jadassohna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 251
Leukodystrofi e i genetycznie uwarunkowane encefalopatie Hanna Mierzewska . . . 252
Defi nicja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252
Klasyfi kacja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 252
Epidemiologia oraz dziedziczność leukodystrofi i i genetycznie
uwarunkowanych leukoencefalopatii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 253
Diagnostyka leukodystrofi i . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 254
Leczenie i postępowanie zapobiegawcze we wrodzonych chorobach
istoty białej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 260
Wybrane leukodystrofi e i genetycznie uwarunkowane
leukoencefalopatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 261
Metody badań genetycznych i poradnictwo genetyczne w neurologii
Anna Latos-Bieleńska, Magdalena Badura-Stronka, Michał Piechota . . . . . . . . . 272
Genom człowieka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 272
Rodzaje chorób genetycznych – podział według typu zmian materiału
genetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 273
Diagnostyka genetyczna w neurologii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 278
Poradnictwo genetyczne w neurologii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 288
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 289
Bazy danych i strony internetowe dotyczące genetyki klinicznej . . . . . . . . . . . 289
Rozpoznawalne klinicznie zespoły genetyczne z niepełnosprawnością
intelektualną Magdalena Badura-Stronka, Anna Winczewska-Wiktor,
Barbara Steinborn, Anna Latos-Bieleńska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 291
Zespół delecji 22q11.2 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 292
Zespół Smith–Magenis (SMS, Smith-Magenis syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 295
Zespół Potockiej–Lupskiego (PTLS, Potocki–Lupski syndrome) . . . . . . . . . . . . . . 296
Zespół duplikacji Xq28 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 297
Zespół Angelmana (Angelman syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 298
Zespół Pradera–Williego (PWS, Prader-Willi syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 300
Zespół Wolfa–Hirschhorna (WHS, Wolf-Hirschhorn syndrome) . . . . . . . . . . . . . . 301
Zespół Coffi na–Lowry’ego (CLS, Coffi n-Lowry syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . . 303
Zespół Mowata–Wilsona (MWS, Mowat-Wilson syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . 304
Zespół Rubinsteina–Taybiego (RTS, Rubinstein-Taybi syndrome) . . . . . . . . . . . . 305
Zespół Cornelii de Lange (CdLS, Cornelia de Lange syndrome) . . . . . . . . . . . 307
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 309

3. Stany napadowe Maria Mazurkiewicz-Bełdzińska, Katarzyna Połatyńska,
Barbara Steinborn, Janusz Wendorff, Anna Winczewska-Wiktor . . . . . . . . . . . . . . . . . . 311

Padaczka i drgawki w różnych okresach życia dziecka
Barbara Steinborn, Maria Mazurkiewicz-Bełdzińska, Anna Winczewska-Wiktor . . . . 311
Epidemiologia padaczki u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 311
Etiologia i patofi zjologia padaczki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 316
Klasyfi kacja napadów i zespołów padaczkowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 330
Semiologia napadów padaczkowych u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 336
Genetyka padaczek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 340
Drgawki gorączkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 362
Padaczki odruchowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 369
Postępujące padaczki miokloniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 373
Zespoły padaczkowe: okres niemowlęcy, dziecięcy, młodzieńczy . . . . . . . . 376
Zespół Rasmussena . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 448
Diagnostyka różnicowa padaczek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 456
Leczenie padaczki u dzieci i młodzieży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 477
Stan padaczkowy u dzieci i młodzieży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 534
Śmiertelność w padaczce u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 550
Padaczka a sport . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 553
Zaburzenia świadomości u dzieci Janusz Wendorff . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 560
Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 560
Anatomia stanu czuwania i orientacji w otoczeniu oraz co do własnej
osoby (arousal, awareness) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 562
Majaczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 563
Śpiączka, ostra encefalopatia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 566
Niedotlenienie i niedokrwienie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 576
Prognoza zaburzeń świadomości u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 577
Zawroty głowy Katarzyna Połatyńska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 580
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 580
Defi nicje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 580
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 581
Układowe zawroty głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 582
Nieukładowe zawroty głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 585
Zawroty głowy jako objaw choroby poza układem nerwowym
i układem równowagi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 587
Postępowanie diagnostyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 589
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 591
Zespoły epizodyczne Anna Winczewska-Wiktor . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 594
Nawracające zaburzenia żołądkowo-jelitowe (1.6.1) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 595
Łagodne napadowe zawroty głowy (1.6.2) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 599
Łagodny napadowy kręcz szyi (1.6.3). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 601
Kolki niemowlęce (A 1.6.4) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 602
Naprzemienne dziecięce porażenie połowicze (A 1.6.5) . . . . . . . . . . . . . . . . . 604
Migrena przedsionkowa (A 1.6.6) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 605

4. Wady rozwojowe układu nerwowego Krzysztof Zakrzewski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 609

Wady cewy nerwowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 609
Wady dysrafi czne czaszki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 610
Rozszczep kręgosłupa torbielowaty . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 613
Rozszczep kręgosłupa utajony . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 615
Wady związane z wielkością czaszki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 622
Malformacje korowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 628
Niedorozwój ciała modzelowatego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 628
Heterotopia istoty szarej mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 629
Schizencefalia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 630
Holoprozencefalia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 630
Lizencefalia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 631
Kolpocefalia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 631
Hamartoma podwzgórza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 632
Wodogłowie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 633
Leczenie wodogłowia z użyciem układów zastawkowych . . . . . . . . . . . . . . . . 637
Leczenie wodogłowia z użyciem technik neuroendoskopowych . . . . . . . . . . 638

5. Neuroinfekcje Dorota Dunin-Wąsowicz, Wojciech Służewski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 643

Neurozakażenia bakteryjne i wirusowe Wojciech Służewski . . . . . . . . . . . . . . . . . . 643
Zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych u niemowląt, dzieci i młodzieży . . . 643
Zapalenia mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 659
Neuroborelioza Dorota Dunin-Wąsowicz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 666
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 666
Objawy kliniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 667
Różnicowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 672
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 674
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 676
Zespoły paraneoplastyczne Dorota Dunin-Wąsowicz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 679
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 679
Zespół opsoklonii-mioklonii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 680
Paraneoplastyczne limbiczne zapalenie mózgu
(PLE, paraneoplastic limbic encephalitis) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 683
Wrodzone zakażenia z grupy TORCHS Dorota Dunin-Wąsowicz . . . . . . . . . . . . . . 690
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 690
Toksoplazmoza wrodzona . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 691
Cytomegalia wrodzona . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 693
Zakażenie wirusem opryszczki HSV-2 i HSV-1 (HHV-1, HHV-2) . . . . . . . . . . . . . . . 699
Zakażenie wirusem różyczki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 702
Zakażenie wirusem HIV (podtypy 1 i 2) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 704
Zakażenie parwowirusem B19 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 705
Zakażenie wirusem Varicella zoster . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 706
Zakażenie enterowirusami . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 707
Zakażenie wirusem Zika (ZIKV) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 707
Wrodzone zakażenie krętkiem Treponema pallidum . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 708
Zakażenie pałeczkami Listeria monocytogenes . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 709

6. Choroby nerwowo-mięśniowe Anna Kostera-Pruszczyk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 713

Dystrofi e mięśniowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 714
Dystrofi a mięśniowa Duchenne’a . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 714
Dystrofi a typu Beckera . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 718
Dystrofi e mięśniowe postępujące obręczowo-kończynowe . . . . . . . . . . . . . . . 719
Rdzeniowy zanik mięśni . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 719
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 720
Zespoły miotoniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 721
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 721
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 721
Porażenia okresowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 722
Porażenie hipokaliemiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 722
Porażenie hiperkaliemiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 722
Zespół Andersen–Tawila . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 723
Dystrofi a miotoniczna typu 1 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 723
Wrodzona dystrofi a miotoniczna typu 1 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 724
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 724
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 724
Miopatie wrodzone . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 724
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 725
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 726
Choroba Pompego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 726
Uwagi ogólne dotyczące przewlekłej opieki w uwarunkowanych
genetycznie chorobach nerwowo-mięśniowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 727
Polineuropatie zapalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 730
Zespół Guillaina-Barrégo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 730
Przewlekła zapalna polineuropatia demielinizacyjna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 731
Miastenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 732
Miastenia przejściowa noworodka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 734
Wrodzone zespoły miasteniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 735
Miopatie zapalne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 735

7. Drgawki noworodkowe Dorota Dunin-Wąsowicz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 737

Defi nicja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 737
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 737
Objawy kliniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 738
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 739
Czas wystąpienia drgawek noworodkowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 739
Drgawki elektrokliniczne, kliniczne i elektroencefalografi czne . . . . . . . . . . . . . 740
Klasyczne badanie EEG (cEEG) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 740
Badanie aEEG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 741
Badania neuroobrazowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 741
Diagnostyka genetyczna i metaboliczna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 742
Badania płynu mózgowo rdzeniowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 742
Różnicowanie drgawek noworodkowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 742
Leczenie drgawek noworodkowych i postępowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 743

8. Encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna noworodków,
neuroprotekcja; inne przyczyny uszkodzeń OUN w okresie prenatalnym
i noworodkowym Maria Katarzyna Borszewska-Kornacka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 747

Defi nicja encefalopatii niedotlenieniowo-niedokrwiennej u noworodków . . . . . . 747
Dane epidemiologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 748
Encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna u noworodków donoszonych . . . 748
Patomechanizm zmian w encefalopatii niedotlenieniowo-niedokrwiennej . . . . . 750
Obraz kliniczny ENN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 751
Działanie lecznicze hipotermii w ENN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 752
Kryteria kwalifi kacji do hipotermii leczniczej – oceniane kolejno grupy A i B . . . 753
Etapy procedury hipotermii leczniczej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 754
Monitorowanie stosowane w trakcie procedury chłodzenia . . . . . . . . . . . . . . 754
Kryteria wyłączenia z procedury chłodzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 755
Przyszłe kierunki terapeutyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 755
Encefalopatia u noworodków przedwcześnie urodzonych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 755

9. Zaburzenia snu Marcin Żarowski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 763

Fizjologia snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 765
Fizjologia rytmów okołodobowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 765
Makrostruktura snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 766
Mikrostruktura snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 767
Sen w wieku rozwojowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 768
Diagnostyka zaburzeń snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 769
Dziennik snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 769
Aktygrafi a . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 770
Polisomnografi a . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 770
Test wielokrotnej latencji snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 773
Test utrzymania czuwania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 774
Klasyfi kacja zaburzeń snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 774
Problemy z zasypianiem i utrzymaniem ciągłości snu (bezsenność) . . . . . . . . . . . 775
Zaburzenia rytmu snu i czuwania u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 776
Hipersomnie pochodzenia centralnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 779
Parasomnie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 793
Zaburzenia ruchowe podczas snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 790
Zaburzenia oddychania podczas snu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 793

10. Mózgowe porażenie dziecięce Wojciech Kułak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 799

Objawy, które mogą występować u dzieci i młodzieży z mózgowym
porażeniem dziecięcym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 799
Etiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 800
Postacie mózgowego porażenia dziecięcego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 801
Podział według Ingrama . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 801
Podział według Hagberga . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 802
Postacie spastyczne i niespastyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 802
Diagnostyka mózgowego porażenia dziecięcego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 802
Leukomalacja okołokomorowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 803
Zaniki korowo-podkorowe i inne wady . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 803
Metody neuroobrazowania w mózgowym porażeniu dziecięcym . . . . . . . . . 803
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 804
Metody neurofi zjologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 804
Metoda NDT-Bobath (NeuroDevelopmental Treatment, terapia
neurorozwojowa) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 805
Metoda Petö . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 805
Kinezyterapia (leczenie ruchem) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 806
Leczenie spastyczności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 806
Toksyna botulinowa typu A (BTX-A) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 807
Pompa baklofenowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 808

11. Zaburzenia ruchowe Andrzej Bogucki, Agata Gajos, Tomasz Kmieć,
Agnieszka Słopień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 813

Przemijające zaburzenia ruchowe okresu wczesnodziecięcego
Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 813
Łagodny napadowy kręcz szyi (benign paroxysmal torticollis) . . . . . . . . . . . . . 813
Łagodna idiopatyczna dystonia niemowląt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 814
Zespół Sandifera . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 814
Łagodne noworodkowe mioklonie przysenne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 814
Jitterines . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 814
Wzdrygnięcia (shuddering) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 814
Napadowe toniczne spojrzenie ku górze wieku dziecięcego
(paroxysmal tonic upgaze of infancy) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 815
Spasmus nutans . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 815
Head nodding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 815
Dystonie Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 815
Dystonie pierwotne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 818
Zespoły dystonia plus (dystonie złożone: dystonia–parkinsonizm
i dystonia–mioklonie) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 819
Napadowe dyskinezy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 820
Dystonie wtórne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 821
Pląsawica Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 823
Łagodna pląsawica dziedziczna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 824
Pląsawice o podłożu autoimmunologicznym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 824
PANDAS Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 826
Pląsawica w zespole antyfosfolipidowym i w toczniu układowym
Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 826
Pląsawice wrodzone neurodegeneracyjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 827
Pląsawice o podłożu strukturalnym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 827
Mioklonie Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 828
Mioklonie pierwotne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 831
Padaczki miokloniczne i padaczki miokloniczne bez encefalopatii . . . . . . . . . 832
Mioklonie wtórne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 832
Postępujące encefalopatie miokloniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 833
Zespoły startle . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 835
Diagnostyka elektrofi zjologiczna mioklonii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 836
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 837
Parkinsonizm Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 837
Etiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 838
Młodzieńczy parkinsonizm . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 838
Parkinsonizm wtórny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 839
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 840
Drżenie Agata Gajos, Andrzej Bogucki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 840
Podział etiologiczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 841
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 844
Tiki Agnieszka Słopień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 848
Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 848
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 848
Obraz kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 849
Zaburzenia współwystępujące . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 850
Rokowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 851
Diagnoza różnicowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 851
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 852
Choroby neurozwyrodnieniowe z odkładaniem żelaza w mózgu Tomasz Kmieć . . . 854
Objawy chorób zwyrodnieniowych układu nerwowego z odkładaniem
żelaza w mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 854
Badania genetyczne w chorobach neurozwyrodnieniowych
z odkładaniem żelaza w mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 855
PKAN (pantothenate kinase associated neurodegeneration) – choroba
zwyrodnieniowa układu nerwowego z odkładaniem żelaza w mózgu,
związana z wrodzonym niedoborem kinazy pantotenianowej . . . . . . . . . . . . . 857
MPAN (mitochondrial membrane protein-associated
neurodegeneration) – choroba zwyrodnieniowa układu nerwowego
z odkładaniem żelaza w mózgu, związana z niedoborem białka
mitochondrialnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 865

12. Bóle głowy i zespoły bólowe w neurologii dziecięcej Leszek Boćkowski,
Joanna Śmigielska-Kuzia, Wojciech Sobaniec . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 875

Ból – defi nicja i patofi zjologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 875
Epidemiologia i klasyfi kacja bólów głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 876
Postępowanie diagnostyczne w bólach głowy u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 878
Najczęstsze pierwotne bóle głowy u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 882
Migrena . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 882
Bóle głowy typu napięciowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 885
Wtórne bóle głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 886
Neuralgie nerwów czaszkowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 889
Zespoły bólowe kręgosłupa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 889

13. Choroby demielinizacyjne OUN Mariusz Stasiołek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 893

Ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia kręgowego (ADEM) . . . . . . . . . . . . . . . 895
Przebieg kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 896
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 898
Stwardnienie rozsiane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 899
Przebieg kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 900
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 908
Zapalenie rdzenia i nerwów wzrokowych (NMO) oraz choroby spektrum NMO . . . 910
Przebieg kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 911
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 914
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 915

14. Nowotwory ośrodkowego układu nerwowego Marcin Roszkowski . . . . . . . . . . . . 919

Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 919
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 920
Klasyfi kacja guzów ośrodkowego układu nerwowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 921
Obraz kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 924
Patofi zjologia objawów towarzyszących procesom rozrostowym OUN . . . . . . 925
Interpretacja przedoperacyjnych badań obrazowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 931
Leczenie chirurgiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 935
Nowotwory pochodzenia zarodkowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 936
Wyściółczaki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 941
Glejaki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 944
Glejaki o niższym stopniu złośliwości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 944
Glejaki o wysokim stopniu złośliwości . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 950

15. Urazy głowy Stanisław Kwiatkowski . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 967

Podział kliniczny urazów głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 967
Badanie neurologiczne dziecka po urazie głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 968
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 968
Urazy lekkie i średniociężkie – algorytm postępowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 969
Wskazania do badania CT u dzieci po urazie głowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 971
Podział urazów głowy na podstawie powikłań zewnątrzi
wewnątrzczaszkowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 972
Szczególne powikłania urazów głowy u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 972
Przedgłowie (caput succedaneum) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 972
Krwiak podczepcowy (subgaleal hematoma) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 972
Krwiak podokostnowy (cephalohematoma) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 973
Pourazowy krwotok podpajęczynówkowy
(tSAH, traumatic subarachnoid hemorrhage) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 973
Złamanie linijne kości czaszki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 974
Złamanie czaszki z wgnieceniem . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 975
Wstrząśnienie mózgu (commotio cerebri, concussion head trauma) . . . . . . . 976
Stłuczenie mózgu (contusio cerebri, brain contusion) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 977
Rozerwanie mózgu (laceratio cerebri, brain laceration) . . . . . . . . . . . . . . . . . . 977
Krwiak podtwardówkowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 977
Krwiak nadtwardówkowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 978
Krwiaki wewnątrzmózgowe (tICH, traumatic intracerebral hematoma) . . . . . 979
Późne następstwa urazów czaszkowo-mózgowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 980
Zespół pourazowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 980
Padaczka pourazowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 980

16. Choroby naczyniowe mózgu u dzieci Ewa Pilarska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 983

Unaczynienie mózgowia – główne tętnice mózgowia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 984
Udar niedokrwienny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 986
Symptomatologia niedokrwiennego udaru mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 986
Kliniczne zespoły udarowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 988
Zespoły typowe dla niedokrwienia w obszarach unaczynienia
poszczególnych tętnic . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 989
Epidemiologia niedokrwiennego udaru mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 991
Czynniki ryzyka prowadzące do wystąpienia udaru niedokrwiennego u dzieci . . . 992
Objawy kliniczne udaru niedokrwiennego u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1002
Diagnostyka udarów niedokrwiennych u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1004
Algorytm postępowania w udarach mózgu u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1006
Leczenie udaru niedokrwiennego mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1007
Profi laktyka wtórna udaru . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1009
Rokowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1010
Przemijające niedokrwienie mózgu (TIA, transient ischemic attack) . . . . . . . . . . 1010
Krwotoczny udar mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1011
Przyczyny udarów krwotocznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1011
Wady naczyniowe mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1012
Tętniaki wewnątrzczaszkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1014
Naczyniaki jamiste . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1014
Rozpoznanie wady naczyniowej mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1015
Krwotok podpajęczynówkowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1015
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1016
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1016
Zakrzepica żył i zatok żylnych mózgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1016
Rozpoznanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1018
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1019

17. Ataksje i choroby móżdżku Marta Zawadzka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1023

Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1023
Objawy uszkodzenia móżdżku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1023
Diagnostyka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1024
Niepostępujące ataksje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1027
Malformacja Arnolda–Chiariego (CM, Arnold–Chiari malformation) . . . . . . . 1027
Zespół Dandy’ego–Walkera (Dandy–Walker syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . 1028
Zespół Joubert (Joubert syndrome) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1028
Ostre ataksje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1029
Ostra ataksja móżdżkowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1029
Ostre zapalenie móżdżku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1030
Zespół opsoklonie–mioklonie–ataksja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1030
Napadowe ataksje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1032
Ostre przerywane ataksje metaboliczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1032
Ataksje epizodyczne (EA) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1034
Przewlekłe ataksje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1035
Ataksje dziedziczone autosomalnie recesywnie (ARCA) . . . . . . . . . . . . . . . . . 1035
Ataksje rdzeniowo-móżdżkowe dziedziczone autosomalnie dominująco
(ADCAs) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1043
Ataksje sprzężone z chromosomem X . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1046
Choroby mitochondrialne przebiegające z ataksją . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1047
Przewlekle postępujące ataksje metaboliczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1050
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1054
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1055

18. Choroby układu autonomicznego, zaburzenia w oddawaniu moczu
i defekacji Sławomir Kroczka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1059

Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1059
Budowa i funkcja autonomicznego układu nerwowego . . . . . . . . . . . . . . . . 1059
Defi nicja choroby . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1060
Występowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1060
Objawy kliniczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1060
Różnicowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1063
Zaburzenia oddawania moczu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1063
Zaburzenia defekacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1065
Postępowanie (na podstawie najnowszych doniesień) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1068
Leczenie neurogennej dysfunkcji pęcherza u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1068
Leczenie zaparć u dzieci . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1068

19. Wybrane zaburzenia neurorozwojowe Agnieszka Słopień . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1071

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z defi cytem uwagi (ADHD) . . . . . . . . 1071
Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1071
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1072
Obraz kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1072
Zaburzenia współwystępujące . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1074
Diagnostyka różnicowa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1074
Leczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1075
Zaburzenia ze spektrum autyzmu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1077
Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1077
Epidemiologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1077
Obraz kliniczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1078
Zaburzenia współwystępujące . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1079
Diagnostyka różnicowa ASD . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1081
Rokowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1082
Terapia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1082

20. Badanie dodatkowe w neurologii Barbara Artemowicz, Leszek Boćkowski,
Elżbieta Jurkiewicz, Izabela Kaczmarek, Beata Olchowik, Piotr Sobaniec,
Wojciech Sobaniec, Marta Szmuda . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1085

O czym mówi badanie płynu mózgowo-rdzeniowego?
Wybrane zagadnienia Marta Szmuda . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1085
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1085
Właściwości fi zyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1086
Badanie cytologiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1087
Badania biochemiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1087
Obraz PMR w wybranych jednostkach chorobowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1095
Obrazowanie w neurologii dziecięcej Elżbieta Jurkiewicz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1103
Dostępne metody obrazowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1103
Możliwości diagnostyczne rezonansu magnetycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1106
Badania neurofi zjologiczne w neurologii dziecięcej (EMG, ENG, EEG)
Wojciech Sobaniec, Leszek Boćkowski, Barbara Artemowicz,
Beata Olchowik, Piotr Sobaniec . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1132
Zastosowanie badań elektromiografi cznych oraz elektroneurografi cznych
w chorobach wieku rozwojowego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1132
Zastosowanie badania elektroencefalografi cznego u dzieci . . . . . . . . . . . . . 1137
Badania psychologiczne w neurologii rozwojowej Izabela Kaczmarek . . . . . . . 1157
Wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1157
Badanie dziecka – o czym należy pamiętać . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1160
Badanie procesów poznawczych w zarysie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1160
Procedura badania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1161
Wywiad i testy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1164
Jak odczytywać wyniki badania neuropsychologicznego? . . . . . . . . . . . . . . 1165
Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1168

21. Szczepienia – wskazania i przeciwwskazania Joanna Stryczyńska-
Kazubska, Ilona Małecka, Jacek Wysocki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1169

Wiadomości ogólne o szczepieniach . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1171
Ogólne zasady wykonywania szczepień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1172
Przeciwwskazania do szczepień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1172
Niepożądane odczyny poszczepienne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1175
Uwagi końcowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1179

22. Neurorehabilitacja Kamila Okulczyk, Wojciech Kułak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1181

Neuroplastyczność . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1181
Istota neuroplastyczności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1181
Mechanizmy plastyczności neuronalnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1182
Rodzaje plastyczności neuronalnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1182
Neuroplastyczność jako ważny czynnik zdrowienia po uszkodzeniu
struktur nerwowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1182
Procesy regeneracji układu nerwowego po uszkodzeniu . . . . . . . . . . . . . . . . 1183
Czynniki modulujące neuroplastyczność . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1184
Postępowanie terapeutyczne w neurorehabilitacji pediatrycznej . . . . . . . . . . . . 1185
Wczesne podjęcie usprawniania – dlaczego jest takie ważne? . . . . . . . . . . 1186
Formy neurorehabilitacji pediatrycznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1187
Metody rehabilitacji neurologicznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1188
Innowacyjne techniki neurorehabilitacji i wspomagania . . . . . . . . . . . . . . . . . 1190

23. Objawy neurologiczne w chorobach reumatycznych,
endokrynologicznych, nowotworowych, serca, płuc, nerek,
przewodu pokarmowego Barbara Steinborn, Anna Winczewska-Wiktor . . . . . . . 1195

Objawy neurologiczne w chorobach reumatycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1195
Badania dodatkowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1197
Objawy neurologiczne w chorobach endokrynologicznych . . . . . . . . . . . . . . . . 1199
Objawy neurologiczne w chorobach nowotworowych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1208
Neuroinfekcje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1209
Powikłania naczyniowo-nerwowe w chorobach nowotworowych u dzieci . . . 1209
Objawy neurotoksyczne spowodowane działaniem leków . . . . . . . . . . . . . . 1210
Powikłania neurologiczne radioterapii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1211
Zespoły paraneoplastyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1213
Objawy neurologiczne w chorobach układu krążenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1214
Objawy neurologiczne w chorobach układu oddechowego . . . . . . . . . . . . . . . 1225
Objawy neurologiczne w chorobach nerek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1231
Objawy neurologiczne w chorobach przewodu pokarmowego . . . . . . . . . . . . . . 1237

Skorowidz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1243

Barbara Steinborn

Prof. dr hab. med., kierownik Katedry i Kliniki Neurologii Wieku Rozwojowego UM im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, przewodnicząca Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Neurologów Dziecięcych, redaktor naczelna czasopisma „Neurologia Dziecięca”.

Polecamy

Tab1

    Inni Klienci oglądali również

    116,10 zł 129,00 zł
    Do koszyka

    Badanie kliniczne w pediatrii.Atlas i podręcznik Tom 2

    Badanie kliniczne w pediatrii to w tej chwili najpełniejsze i kompleksowe opracowanie, odpowiednie do uczenia się pediatrii od podstaw, a także doskonalenia wiedzy pozyskanej z innych, mniej szczegółowych źródeł. Zawarte w nim treści dają...
    35,53 zł 49,00 zł
    Do koszyka

    Instytucje parabankowe na rynku usług bankowych w Polsce

    Książka Instytucje parabankowe na rynku usług bankowych w Polsce przygotowana przez pracowników naukowo-dydaktycznych i doktorantów Katerdy Bankowości Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu oraz osób z nimi zaprzyjaźnionych - powsta...
    21,10 zł 29,99 zł
    Do koszyka

    W poszukiwaniu Ptaka Czasu Cykl drugi Tom 4 Jajo mroku

    Nad magiczną krainą Akbar zawisło widmo zagłady. Bóg Ramor, przed wiekami zamknięty w muszli, wkrótce może się wydostać ze swego więzienia i zniszczyć całą krainę.Bragon, Pelissa i Nieznajomy, pokonawszy wszelkie przeszkody, u kresu...
    33,21 zł 36,90 zł
    Do koszyka

    Alicja w krainie czasów

    Nowa fenomenalna trylogia królowej literatury kobiecej, autorki bestsellerowej sagi Stulecie Winnych – Ałbeny GrabowskiejW 1880 roku w podwarszawskim dworku ma przyjść na świat Alicja, owoc płomiennego romansu hrabiego Jana Księgopo...
    25,00 zł 36,90 zł
    Do koszyka

    Powstanie styczniowe w Łodzi i regionie Studia i materiały

    Książka Powstanie styczniowe w Łodzi i regionie. Studia i materiały autorstwa Karola Jadczyka, Jarosława Kity i Marii Nartonowicz-Kot składa się z dwóch części. W pierwszej z nich zamieszczone zostały trzy rozdziały poświęcone dziejom i tradycji...
    41,51 zł 44,10 zł
    Do koszyka

    Badania i publikacje w naukach biomedycznych Tom 2

    (z Przedmowy)Oto otrzymujemy dwutomowe dzieło [...] tak wyjątkowe, jak wybitne. Jest to pierwsza tak wnikliwa praca dotycząca podstaw metodologii prowadzenia badań w zakresie nauk przyrodniczych i medycznych, pozycja bardziej niż niezbędna na ryn...

    Recenzje

    Dodaj recenzję
    Nikt nie dodał jeszcze recenzji. Bądź pierwszy!
     
    Uwaga: Nasze strony wykorzystują pliki cookies.
    Używamy informacji zapisanych za pomocą cookies i podobnych technologii m.in. w celu dostosowaniaserwisu do indywidualnych potrzeb użytkowników oraz w celach statystycznych i reklamowych. Mogą też stosować je współpracujące z nami firmy badawcze. W programie służącym do obsługi Internetumożna zmienić ustawienia dotyczące cookies Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza,że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Prywatności.